YAZARLAR
Mezarlık Üzerine Süryani Kilisesi İstemiyoruz

Süryaniler Açısından Din ve Vicdan Özgürlüğü

Süryani-Keldani-Asuri Halkının Çığlığını Duyun

Benim Adım ...

Başın Sağolsun Türkiye: "Hepimiz Hrant'ız"

Sözlü Tarih Çalışmasına Katkıda Bulunalım

Midyat'ta Kültürel Bir Atılım

70 Yıl Önceki Şapka, 40 Yıldır Devam Eden Süreç

2004'e Girerken

Avrupa Birliği Uyum Süreci ve Süryaniler

hepsi

Diaspora Bayramları veya Aralık Özlemim

Hazan Ortasında Bir Ağaç veya Sonbahar Sendromum!

Kendi Vatanında Sürgün Edilen Bir Halk

Bir Doktorun Gözünden Irak'ta Yaşanan Felaket

Rant, Manastır Dinler mi?

Herşey Su ile Başladı

Gözyaşımız "Nakuşo'dan" Damlardı

Hayat Sohbetleri

Zamanın Dışında Gerçekliğin İçinde BAHE

Urfalı Efsuncu Orpheus - Bir Mozaiğin Macerası

Kurşun ve Yorgan

Deyr-Zafaran'ın Taşa Yazılı Mektupları

Tanrı Rahmeti ve 'Toprağı Bol Olmak'

Kendine Saklı Kitaplar

Taşların Barıştığı Hançepek

Benim Olmayan Kilise'nin...

Söyleyen ve Susan

Ben Kendim Değilim

hepsi

Aydın Olmak, Kendini Aydın Sanmak

Bir Evin Anımsattıkları

Ana Sütü Gibi Bedava

Samatya Kaçamakları

Baba ve Oyuncak

İkinci Yarısından Seyredilen Bir Film

Bu Gece Bir Hayaletle Yaptığım Muhabbet

Diş Kurtları ve Bilimin Kökeni

Yitirilmiş Olanlara Karşı Karyo Hliso Duruşu

Süryanicenin Tarihsel Önemi ve Durumu

Mardin Ruhu

Çanlar Yeni Anlayış İçin Çalacak

İhtiyarlık ve Çocukluk /Saybutho u Talyutho

Rasyonel Güç ve Hayatın Değişmez Sabiteleri

Hasyo Hanna Dolabani'yi ANLAMAK

Benlik Çıkmazı ve Ruhsal Labirentler

Çoğulculuk ve Barış

Onun Adı Turabdin İdi

hepsi

Azınlık Kadını Olmak

Bir Sivil Tarih Çalışması; Mihail Kırılmaz

Dilde Destan, Yürekte Yara

Bahe ve Manastır

Tavandaki Çini

Umudu Karartmadan Yaşayabilmek

Süryaniler İçin Seyfo Devam Ediyor

Mor Gabriel Tarihimizdir

El Konulmaya Doyulmayan Hıristiyan Malları

Süryani Kardeşime Dokunma

Soğan Kabukları ve Akitu Bayramı

Solgun Sarı'nın Manastırı

Kalbi Halkı İçin Atan Bir Süryani'nin Buruk Vedası

Kadim Süryanilerin Akitu Bayramı

Mardinlilerin Dilinden Düşmeyen Beş Konu

hepsi

Bir Düşün Peşine Düşmek

Süryani İsa'nın Hasret Rüzgarı

70. Yılında Yetmiş Bin Süryani

İnsan Yüreğinde Ne Arzuluyorsa Onu Konuşur

İsa Bakır ve Mektubu

İsa'nın Ağacını Aramak

Siyah Elbiseli Süryani Kadınlar

Süryaniler ve Diyalog

Korku ve Kuşku

Bir Haberin Düşündürdükleri

Süryanilerin Son Güneşi: Metropolit Hanna Dolabani

Bir Toplum Nasıl Yok Olur?

Bu Öyküde Senden Bahsediliyor

Mor Gabriel'e Dokunmak

Mardin'de Eski Bir Gelenek: Hassit Merene

Oryantalist Maryus Bauer Mardin'de

Çicek Açmadan Meyve Vermek

Bir Süryani Halk Ozanı

Mor Şumuni ve 40-50 Kadar Süryani

Bütün Süryaniler Kimdir?

Sabro'nun İlk Sayısına Dair

Patrik: Dua Türkçe Yapılacak Süryanice Yok

Rahibeler Nasıl Serbest Bırakıldı?

Februniye'nin Önündeki Yol

Kaçırılan Metropolitlerin Katili İstanbulda mı?

Kaçırılan Metropolitler Üzerine Bir İnceleme

 
 
Cengiz Çandar / STEVEN CHU VE BİZİM SÜRYANİLER

Son günlerin -bence- en çarpıcı haberlerinden biri Steven Chu’nun Barack Obama tarafından ABD Enerji Bakanlığı’na getirilmesi. Steven Chu, 1997 Nobel Fizik Ödülü sahibi. Chu’nun ‘küresel ısınma’ tehdidi altındaki dünyamızda, bu tehdide en ziyadesiyle yol açan ülkenin Enerji Bakanı sıfatı taşıyacak olması, elbette ki, çok çarpıcı bir gelişme, zira Steven Chu tam da bu konu üzerinde çalışan bir Nobel sahibi fizikçi.

Ancak, benim açımdan Steven Chu’nun yeni Amerikan Enerji Bakanı olmasındaki çarpıcılık, onun bir Çinli-Amerikalı olması. Bildiğim kadarıyla, Amerikan tarihinin ilk Çin kökenli bakanı.Steven Chu’yu Enerji Bakanı olarak atayan Başkan’ın adının Barack Hussein Obama ve deri renginin siyah olduğu hatırlanırsa, sarı derili, çekik gözlü Chu’nun Amerikan hükümetinde elde ettiği koltuğun siyasi bakımdan önemi ve değeri bir nebze daha fazla anlaşılabilir.

Steven Chu’nun babası 1943 yılında Amerika’ya göçmüş bir Çinli. Steven Chu, 1948’de Amerika’da doğmuş. Çinli kimliği -yüz hatları dahil- kaybolmadan Amerikalı olabilmiş milyonlarca kişiden biri.Bu arada, ABD Ticaret Bakanlığı’na New Mexico Valisi Bill Richardson’un atandığını da bu vesileyle hatırlamakta yarar var. Bill Richardson da ‘Amerika’nın yeni zencileri’ gibi algılanan ve sayıları en hızla büyüyen ‘Hispanic’lerden. Amerikan vatandaşı Nikaragualı bir baba ile İspanyol kökenli bir annenin çocuğu olarak Mexico City’de doğmuş, delikanlılığına dek Meksika’da büyümüş. Babasından ötürü elde ettiği Amerikan vatandaşlığı ile nice yıl sonra ABD’ye, eğitime gelmiş.

Afrikalı-Amerikalı Başkan, Çinli-Amerikalı Enerji Bakanı, Hispanic-Amerikalı Ticaret Bakanı; bu arada kilit konumlarda üç kadın, Dışişleri Bakanı (Hillary Clinton), İç Güvenlik Bakanı (Janet Napolitano) ve BM Temsilcisi (Susan Rice) kadın bir yeni Amerikan yönetimi.Çağımızda bir ülkenin güçlü olmasının, güçlü kalmasının, güçlü olabilmesinin ‘sihirli formülü’nü yansıtıyor Obama kabinesi. Kimlik çeşitliliğinin yönetimde yansıması, İmparatorluklara özgüdür. ‘Monolitik’ yönetim yapıları ise, ‘otokrasi’ye çok daha kolay yol alır ve sonuçta insanlık durumu ile uyuşmadığı için ya dağılır, ya çöker...
***
Uzun Bayram tatili, Türkiye’de birçok konuyu askıya aldığı ve dikkatlerden uzaklaştırdığı için, AB zirvesi üzerinde de pek durulmuyor. Oysa, Avrupa Komisyonu Başkanı Jose Manuel Barroso, bu zirveyi son yılların en önemli AB zirvesi olarak niteledi.Bizler, son yılların en önemli AB zirvesinin farkında mıyız?
Bu ilgisizlik hali, sadece bayram tatili ve uzunluğuyla açıklanabilir mi?

Bayram arefesinde Berlin’de Türkiye ile AB ilişkilerinin durumunu gözden geçiren bir toplantıda, Türkiye’deki ‘gayrimüslim azınlıkların durumu’nun AB’de Türkiye ile ilgili bir numaralı ‘olumsuz’ gündem maddesi haline geldiğini hayretle dinledim. Vurgu, özellikle Süryanilerin durumu üzerineydi.
Türkiye’nin AB hedefinin en ateşli savunucularından bir önde gelen Alman siyaset adamı, bu konu üzerinde özellikle durdu. Midyat yakınlarındaki Mor Gabriel Kilisesi’nin durumuyla ilgili bilgiler verdi. Almanya’da çeşitli eyaletlerde Hıristiyan Demokratların cami yapımına destek olduğu bir dönemde, Anadolu’da kiliselerin feci durumunun Avrupa’nın hiçbir yerinde Türkiye’nin savunulamayacağı bir ortam oluşturduğuna dikkati çekti.

Tam bu noktada, ilginç bir gözlemi dile getirdi; “Türkiye açısından çok olumsuz bir etki yaratan, bu şikâyetlerin Türkiye-karşıtı olarak algılanan Ermeni Diasporası’ndan değil, bu kez Türkiye’nin AB’ye katılımını hararetle savunmuş olan Süryanilerden geliyor olması...” dedi.

Bu sözleri işitince yanımda oturan Türkiye’deki AB Temsilcisi Büyükelçi Marc Pierini’ye eğilip, gerçekten Avrupa’da böyle bir durum olup olmadığını sordum. “Türkiye karşıtları tarafından istismara uygun bir durum söz konusu” dedi, “Örneğin, gayrimüslim azınlıklar Fransa Parlamentosu’nda gündemin birinci maddesi oluveriyor” diye ekledi.

Bir ülkenin, bu arada Türkiye’nin ‘uygarlık kriterleri’nden biri ve belki de birincisi, ‘azınlıklar’a davranışı. Sicil kötü. Hem de kötüleşiyor. Üstelik, Amerika’da yönetim yapısında yukarıda anlattığımız gelişmeler olurken, ters yönde bir yol alış söz konusu Türkiye’de...
***
İsveç’in kısa süre öncesine dek İstanbul Başkonsolosluğu’nu yapmış olan Ingmar Karlsson’un İstanbul’da verdiği konferansları toplayan ‘Istanbul Lectures 2003-2008’ adlı kitabında Mardin-Midyat yöresi ve Tur Abdin’i yüzyıllardır kutsal anayurt olarak var etmiş Süryaniler ile ilgili bölümün sonunda şöyle yazıyor:“Türkiye’nin AB ile yaklaşan üyelik müzakerelerinde, Hıristiyan azınlıkların durumu mercek altına alınacaktır. Dolayısıyla, Süryani Kadim Kilisesi’nin öz yurdunun topraklarında varlığını sürdürebilmesine ilişkin iyimserlik için yeterli neden vardır.” (7 Haziran 2005)

Üç seneyi aşkın bir sürenin ardından, Türkiye’nin azınlıklara ilişkin ‘şekvacıları’na Süryanilerin de eklenmesi, büyük bir utanç nedeni olmalı. Süryanilerin anadili Aramice. Kadim dillerden biri, Mesih İsa’nın konuştuğu dil. Böyle bir dil ana dili olan bir topluluğun yaşadığı mekân olarak Türkiye’nin ‘insanlık kültürü’nün korunmasındaki özel yeri ortadadır. Türkiye’nin, Süryani nüfusuna sahip olmayı büyük bir zenginlik sayması gerekiyor. Oysa, Süryanilerin sayısı Türkiye’de giderek azalıyor.

Türkiye’de çoğunluğu İstanbul’da, 15 bin Süryani yaşıyor. Süryani Kadim Kilisesi’nin tarihi merkezi Tur Abdin’de 50 bin Süryani’den kala kala 2 bin 500 kişi kalmış durumda.Peki, bu hoşgörüsüzlük ve hoyratlık niçin?

Bu arada Dışişleri Bakanlığı’nın TBMM İnsan Hakları Komisyonu Başkanlığı’da bir kopyası verilen bir ‘Azınlıklar Raporu’ yayımlamış. Buna göre, Türkiye’de 60 bin Ermeni, 25 bin Yahudi ve 3-4 bin dolayında Rum kalmış. Ermenilerin 45 bini, Yahudilerin 22 bini ve Rumların neredeyse tümü İstanbul’da yaşıyor. Süryaniler, Hıristiyan olmalarına rağmen, Lozan’da ‘azınlık’ olarak tanımlanmış bir topluluk olmadıkları için, bu ‘Rapor’a dahil edilmiyorlar.

Bu ‘Rapor’da yer alan bazı ‘cümleler’ üzerinde duracağız ama ‘Rapor’ söz konusu rakamlar ile, yani ‘çıplak hali’yle Türkiye açısından bir ‘utanç tablosu’. İkide bir ‘yüce hoşgörümüz’ ile şişinmemizin pek haklı bir yönü yok.Yerden yerden vurmakta tereddüt etmediğimiz ABD’nin yönetim yapısına bakın, bir de Türkiye’deki Hıristiyan ve gayrimüslim azınlıkların durumuna ve sayılarına.Bunların içinden Osmanlı döneminin aksine, nasıl oluyor ve niçin tek bir general, milletvekili, bakan, vali, emniyet müdürü, vs. çıkmadı, çıkamadı hiç kendinize sordunuz mu?

Bu soruya tatminkar bir cevap bulunamadığı sürece, hiçbir şey olmasa bile, Türkiye’nin ‘vicdanı’ rahatlamayacak...

Kaynak: Radikal, Foto : Attila Durak

Güncelleme Tarihi: 15 Aralık 2008

 
   

   


© Copyright 2008 www.suryaniler.com
tasarım: Web Tasarım