Renkler Solmasın Kültürler Kaybolmasın

             
 
YAZARLAR
Mezarlık Üzerine Süryani Kilisesi İstemiyoruz

Süryaniler Açısından Din ve Vicdan Özgürlüğü

Süryani-Keldani-Asuri Halkının Çığlığını Duyun

Benim Adım ...

Başın Sağolsun Türkiye: "Hepimiz Hrant'ız"

Sözlü Tarih Çalışmasına Katkıda Bulunalım

Midyat'ta Kültürel Bir Atılım

70 Yıl Önceki Şapka, 40 Yıldır Devam Eden Süreç

2004'e Girerken

Avrupa Birliği Uyum Süreci ve Süryaniler

hepsi

Diaspora Bayramları veya Aralık Özlemim

Hazan Ortasında Bir Ağaç veya Sonbahar Sendromum!

Kendi Vatanında Sürgün Edilen Bir Halk

Bir Doktorun Gözünden Irak'ta Yaşanan Felaket

Rant, Manastır Dinler mi?

Herşey Su ile Başladı

Gözyaşımız "Nakuşo'dan" Damlardı

Hayat Sohbetleri

Zamanın Dışında Gerçekliğin İçinde BAHE

Urfalı Efsuncu Orpheus - Bir Mozaiğin Macerası

Kurşun ve Yorgan

Deyr-Zafaran'ın Taşa Yazılı Mektupları

Tanrı Rahmeti ve 'Toprağı Bol Olmak'

Kendine Saklı Kitaplar

Taşların Barıştığı Hançepek

Benim Olmayan Kilise'nin...

Söyleyen ve Susan

Ben Kendim Değilim

hepsi

Burası BBC Londra

Aydın Olmak, Kendini Aydın Sanmak

Bir Evin Anımsattıkları

Ana Sütü Gibi Bedava

Samatya Kaçamakları

Baba ve Oyuncak

İkinci Yarısından Seyredilen Bir Film

Bu Gece Bir Hayaletle Yaptığım Muhabbet

Diş Kurtları ve Bilimin Kökeni

Özün Gürleşmesi ve Diyar-i Cibran

Süryanicenin Anlam Derinliği

Paradigmal Kurumlar

Gençlik ve Farkındalık

Süryani Bir Sosyal Bilimci: Yuhanun Bar Adi

2019 - Yeni Bir Yıla Girerken

Sızılı Çağrışımlar

Yitirilmiş Olanlara Karşı Karyo Hliso Duruşu

Süryanicenin Tarihsel Önemi ve Durumu

Mardin Ruhu

hepsi

Azınlık Kadını Olmak

Bir Sivil Tarih Çalışması; Mihail Kırılmaz

Dilde Destan, Yürekte Yara

Bahe ve Manastır

Tavandaki Çini

Bir Avuç Dut

Kapı - Süryani'nin Bitmeyen Gözyaşı!

Fotoğrafçılığı Bir Süryani'den Öğrenmek

Şırnak'a bir tek Keldani'yi çok gördüler

Süryani Halkının Yalnızlığı

Umudu Karartmadan Yaşayabilmek

Süryaniler İçin Seyfo Devam Ediyor

Mor Gabriel Tarihimizdir

El Konulmaya Doyulmayan Hıristiyan Malları

Süryani Kardeşime Dokunma

hepsi

Bir Düşün Peşine Düşmek

Süryani İsa'nın Hasret Rüzgarı

70. Yılında Yetmiş Bin Süryani

İnsan Yüreğinde Ne Arzuluyorsa Onu Konuşur

İsa Bakır ve Mektubu

İsa'nın Ağacını Aramak

Siyah Elbiseli Süryani Kadınlar

Süryaniler ve Diyalog

Korku ve Kuşku

Bir Haberin Düşündürdükleri

Süryanilerin Son Güneşi: Metropolit Hanna Dolabani

Bir Toplum Nasıl Yok Olur?

Bu Öyküde Senden Bahsediliyor

Mor Gabriel'e Dokunmak

Mardin'de Eski Bir Gelenek: Hassit Merene

Oryantalist Maryus Bauer Mardin'de

Çicek Açmadan Meyve Vermek

Bir Süryani Halk Ozanı

Mor Şumuni ve 40-50 Kadar Süryani

Sabro'nun İlk Sayısına Dair

Patrik: Dua Türkçe Yapılacak Süryanice Yok

Rahibeler Nasıl Serbest Bırakıldı?

Februniye'nin Önündeki Yol

Kaçırılan Metropolitlerin Katili İstanbulda mı?

Kaçırılan Metropolitler Üzerine Bir İnceleme

 
 
Şeyhmus Diken - BİANET / FOTOĞRAFÇILIĞI BİR SÜRYANİ'DEN ÖĞRENMEK

Duvarlarına gururla şehrin o eski fotoğraflarını asanların kaçı Süleyman Sezgin hocanın adını duymuştur? Bugünün çok itibarlı dijital makineleriyle poz poz şehri pozlayan fotoğraf sanatçıları acaba bilir mi Süleyman Sezgin adını?

Epeydir elimin altında olan ve uygun bir zamanda şöyle detaylı bir inceleyeyim dediğim bir prestij yayını albüm kitaba koca bir sabahı ayırıverdiğimi vakit öğlene doğru olunca fark ettim.

“Fotoğraflarla Diyarbakır ve Kültür Varlıkları kitabı” 1922-1928 yıllarında Diyarbekir’de “resim muallimi” olarak çalışan Süleyman Sezgin tarafından çekilmiş 102 fotoğraftan oluşmuş döneme dair bir Diyarbakır fotoğraf albümü.

Bahçeşehir Üniversitesi’nden Doktor Kenan Erzurum bir prestij albümü olarak hazırlamış kitabı.

Süleyman Sezgin Lice’den Diyarbekir’e göç etmiş bir ailenin tek çocuğu olarak 1899 yılında Diyarbekir’de doğmuş. Diyarbekir öğretmen okulunu bitirip resim öğretmeni olmuş. 

Kentin tanınan bilinen ailelerinden birinin kızı Makbule hanıma aşıktır, evlenmek ister. Lakin o yılların Diyarbekir’inde öğretmenlik para getirmemekte ve bir aileyi geçindirecek “iş” olarak görülmemektedir. Bu sebeple acil olarak iş yani bir “meslek” sahibi olmalıdır ki evlenmeye aday olan kız tarafı evet desin.

Öğrencilerinden biri Süryani’dir ve okulda konuşulunca haberdar olur öğretmeninin durumundan. Diyarbekir’in Lala (lale) bey mahallesindeki Süryani Kadim Kilisesi’nin papazı olan babasına gidip durumu anlatır. 

Süryani Papaz baba oğluna öğretmenini alıp kiliseye getirmesini söyler. Gider Süleyman bey kiliseye. Süryani Papaz oğlu aracılığıyla anlatır öğreteceği sanatı resim muallimi Süleyman beye. 

Papaz fotoğraf sanatını bilmektedir. Yalnız bir sorun vardır, Papaz efendi de Türkçe bilmemektedir. Anlaşırlar, zaman içinde Süryani Papaz, Süleyman öğretmene fotoğraf sanatının inceliklerini anlatır öğretir. Süleyman efendi de Papaz efendinin Türkçe öğrenmesini sağlar.

Yetinmez Papaz efendi… Dostlukları gelişince Süleyman hocaya Fransızcayı da öğretir. Tarih 1922-23 yıllarıdır.

1923-28 yılları arasında şehrin (o zamanlar şehir deyince sadece surların içi ve hewsel bahçeleri ile dijle kıyıları anlaşılmalı) birçok fotoğrafını çeker. 1930 ve sonrasına birçok kaynakta Süleyman hocaya ait fotoğraflar yer alır.

Süleyman hocanın başka yetenekleri de vardır. Sarraflıktan iyi anlar. Şehrin tanınmış kimi ailelerinin kadınlarına Diyarbekir’in ünlü hasır bileziğini yapandır aynı zamanda.

Süleyman Sezgin’in çok sayıda bizzat kendisinin çektiği fotoğraflardan seçilen albüm, şehrin 90 yıl öncesine ait; surlar, hükümet konağı, camiler, medreseler, kışla, köprüler, Dicle Nehri üzerinde kelekler, surlardaki figürler ve mezarlıkları kapsıyor.

Ailenin yaşayan fertlerinin de destek ve katkılarıyla Doktor Kenan Erzurum tarafından basıma hazırlanan kitap kentin hafızasına sıkı bir görsel yolculuk yapmamıza yardımcı oluyor.

Süleyman Sezgin hoca ile ilgili bilgiler bu kadar değil. Yıllar sonra kentin cumhuriyet dönemine ait fotoğraf arşivinin sahibi olarak tanıyıp bildiğimiz Foto Dicle’nin sahibi ve Diyarbakır Tanıtma ve Turizm Derneğinin kurucu başkanlarından Adil Tekin’e de fotoğrafçılığı öğreten adamdır Süleyman Sezgin.

1965 yılında öte yakaya göçen şehrin bu sanatkâr şahsiyeti şimdi Mardinkapı Mezarlığı’nda yatar.

Düşünüyorum da, hem sadece düşünmekle kalmıyorum merak da ediyorum iki şeyi... Evlerinin, işyerlerinin duvarlarına gururla şehrin o eski fotoğraflarını asanların kaçı Süleyman Sezgin hocanın adını duymuştur? 

Ve dahi bugünün çok itibarlı dijital makineleriyle poz poz şehri pozlayan fotoğraf sanatçıları acaba bilir mi Süleyman Sezgin adını. Bu yazıyla ilk kez tanıyor iseler Süleyman Sezgin adına bir vefa fotoğraf yarışması yaparlar mı?

Bahçeşehir Üniversitesi adına bu çok değerli prestij albümünü ilk kez sahibi tarafından yayınının 90. yılında yeniden düzenleyip basıp yayınlayan Enver Yücel ve Kenan Erzurum’a çok teşekkür ediyorum.

Ve bu albümü arkasına bir plaket ekleyerek yayınağacı adına sadece bana değil kente gelen yazarlara da armağan eden dostum Yusuf Serdar Esen’e de çok teşekkür ediyorum... (ŞD/EKN)

Yazı ve Fotoğraflar: Şeyhmus Diken , www.bianet.org  sitesinden alınmıştır. Güncelleme Tarihi: 14 Mayıs 2019 

Şeyhmus Diken

Şeyhmus Diken, Diyarbakırlı ve Diyarbakır'da yaşıyor. Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi’ni bitirdi. Türkiye Yazarlar Sendikası üyesi ve Uluslararası PEN Yazarlar Örgütü Diyarbakır Temsilcisi. BirGün'de 12 yıl boyunca yazdı. Halen bianet ve Tigris Haber’de yazıyor. Pek çok dile çevrilen 20 kitabı bulunuyor.

 
   

   


© Copyright 2008 www.suryaniler.com
tasarım: Web Tasarım